آمارهای رسمی سالهای اخیر نشان میدهد که نرخ طلاق در برخی شهرهای استان نگرانکننده است؛ آماری که هر عدد آن، روایت یک زندگی نیمهتمام است.
در بسیاری از موارد، ازدواجها با شور و شوق آغاز میشوند؛ اما زمانی که زندگی از فضای رؤیایی فاصله میگیرد و واقعیتهای اقتصادی، اجتماعی و شخصیتی خود را نشان میدهد، ضعف در مهارتهای ارتباطی و حل مسئله، زمینهساز اختلافات عمیق میشود.
به دلیل افزایش آمار طلاق طی سالیان اخیر، این فکر که وصالهای تازه، تا کی دوام خواهند داشت بی پرواتر از گذشته به ذهن ما هجوم می آورد و گاهی این امر به خودی خود سبب ترس از ازدواج جوانانی می شود که با پشت سر گذاشتن مشکلات پر فراز و نشیب و متعدد حالا آمادگی نسبی برای ازدواج پیدا کرده
اند.
در مازندران اگر از آمارها که البته بهتر از هر حساب سرانگشتی نشان میدهد بگذریم، نگاهی به دور و بر گویای اتفاق غریبی در زیر پوست جامعه است.
از سویی دیگر، جامعه ما سالها بر تسهیل ازدواج تأکید کرده، اما کمتر به «تسهیل تداوم ازدواج» پرداخته است. در حالی که مشاوره پیش از ازدواج در بسیاری از کشورها به یک الزام فرهنگی و حتی قانونی تبدیل شده، در ایران و بهویژه در برخی مناطق، هنوز بهعنوان یک انتخاب فرعی تلقی میشود.
نهادینهسازی مشاوره ازدواج، تنها یک برنامه اداری نیست؛ یک تحول فرهنگی است؛تحولی که باید از مدارس و دانشگاهها آغاز شود و تا مساجد، رسانهها و خانوادهها امتداد یابد.
در همین رابطه، دو گفتگو با مسئولان حوزه جوانان و مشاوره خانواده انجام دادیم که در ادامه میخوانید.
گسترش چتر مشاوره برای جوانان مازندران
وی افزود: سال ۱۳۹۸ فعالیت این حوزه با سه مرکز مشاوره ازدواج و تحکیم خانواده آغاز شد و امروز ۶۶ مرکز تخصصی در سطح استان در حال فعالیت و ارائه خدمات به جوانان هستند. افزون بر ۷۰۰ مشاور نیز بهصورت تخصصی، چه پیش از ازدواج، چه حین زندگی مشترک و چه پس از آن، به جوانان خدمات ارائه میکنند.
به گفته معاون فرهنگی و امور جوانان ادارهکل ورزش و جوانان مازندران، امسال نیز شاهد افزایش مراکز خدمات مشاوره و برگزاری قریب به بیش از ۷۰۰ دوره مشاوره بودهایم. سامانه «همراه» نیز در همین راستا راهاندازی شده تا اطلاعات خدمات بر اساس استانداردهای تعریفشده گروههای سنی و تعداد مخاطبان ثبت و ارزیابی شود.
ییلاقیاشرفی تأکید کرد: گرچه اخبار نگرانکنندهای درباره طلاق منتشر میشود، اما نباید هیجانی برخورد کرد؛ فعالیت مراکز مشاوره در کوتاهمدت نمیتواند به کاهش فوری طلاق منجر شود، اما در بلندمدت اثرگذار خواهد بود.
وی ادامه داد: سالانه هزاران مشاوره رایگان به جوانان ارائه میشود و در ماه رمضان نیز بیش از هزار ارجاع رایگان پیشبینی شده است.
معاون فرهنگی و امور جوانان ادارهکل ورزش و جوانان مازندران، تصریح کرد: ۱۶ هزار جوان مازندرانی در صف وام ازدواج هستند و این آمار زیبنده استان نیست.
ییلاقیاشرفی تاکید کرد: شایعه قطع وام ازدواج صحت ندارد و پیگیریهای ویژه برای تسهیلات جوانان در دستور کار است.
عشق کافی نیست؛ مهارت بیاموزیم
وی با بیان اینکه مرکز شوکا یکی از مراکز پیشرو در حوزه مشاوره ازدواج است و کارگاههای آموزشی با محوریت خودشناسی و مهارتهای زندگی را برگزار میکند، میگوید: عمدتاً ازدواج با عشق و هیجان آغاز میشود اما در ادامه به چالش برمیخورند و این نشان میدهد که صرف عشق کافی نیست.
به اعتقاد مدیر مرکز مشاوره ازدواج و تحکیم خانواده «شوکا»،، مهارتهای زندگی، خودشناسی، مدیریت تعارض و کنترل هیجان باید بهدرستی به جوانان آموزش داده شود تا در زمان بحران، به سلامت از آن عبور کنند.
مهدیخانی ادامه داد: بزرگترین علت تنش میان زوجهای جوان، ضعف در مدیریت تعارض و کنترل خشم است و فرار از حل مسئله، تنش را تشدید میکند.
وی تأکید کرد: هدف از ازدواج، رشد طرفین است و آسیب به یکدیگر در فلسفه ازدواج جایگاهی ندارد. مشاوره پیش از ازدواج یک راهکار کلیدی و بسیار اثرگذار برای پیشگیری و کاهش آمار طلاق است، اما هنوز در جامعه ما نهادینه نشده است.
کارشناس مسائل خانواده متذکر شد:: مرکز شوکا علاوه بر مشاوره ازدواج، با رویکرد مثبتنگر در حوزههای مختلف از مشاوره کودک تا اشتغال فعالیت دارد و تلاش میکند نگاه جامع به خانواده داشته باشد.
مهارتهای زندگی، سرمایهگذاری بلندمدت برای آینده
اگر آمار طلاق در مازندران بالا است، باید پیش از آنکه به دنبال مقصر بگردیم، به دنبال راهکار باشیم. مشاوره پیش از ازدواج و آموزش مهارتهای زندگی، نه یک هزینه اضافی، بلکه یک سرمایهگذاری بلندمدت برای آینده استان است.
نهادینهسازی مشاوره، یعنی تبدیل آن از یک انتخاب شخصی به یک ضرورت فرهنگی. یعنی جوانان پیش از آنکه پای سفره عقد بنشینند، پای کارگاههای مهارتآموزی بنشینند.
ازدواج، پایان یک رؤیا نیست؛ آغاز یک مسئولیت است. مسئولیتی که اگر با آگاهی، مهارت و حمایت همراه شود، میتواند به جای افزایش آمار طلاق، آمار آرامش را بالا ببرد.
و شاید امروز، بیش از هر زمان دیگری، مازندران به همین «آگاهی پیش از عشق» نیاز دارد.
گزارش: مجتبی قربانی
